انقلاب اسلامي | موسسه مطالعات و پژوهش هاي سياسي

                                                                                                         



تأثير انديشه انقلاب اسلامي ايران در شكل‌گيري انتفاضه

تأثير انديشه انقلاب اسلامي ايران در شكل‌گيري انتفاضه

حركت انتفاضه ويژگيهايي شبيه به انقلاب اسلامي ايران دارد، از جمله اينكه وابسته به هيچ گروه و سازمان خاصي نيست. شباهت ديگر انتفاضه با انقلاب اسلامي ايران كه براي نخستين بار در تاريخ مبارزات فلسطين مشاهده مي‌شود، استفاده از پايگاه مسجد و نماز جمعه براي تظاهرات است. مبارزات فلسطين همواره متكي به عمليات چريكي و سلاح و سازمان بوده است، اما اين بار زنان و كودكان فلسطيني هم با مشت و سنگ و چوب در برابر گلوله، در اين مبارزه شركت چشمگيري دارند. اين بار مبارزه، انقلاب سنگها يا قيام جوانان و نوجوانانِ سنگ به دست ناميده شده است.
در نگاهي كلي، انديشه انقلاب اسلامي به علل زير در انتفاضه فلسطين بازتاب يافته و يكي از عوامل مهم در شكل‌گيري اين قيام است:‌
1ـ در خلأ ايدئولوژيك و وضعيت نااميدي از مبارزات گذشته در جبهه نيرو‌هاي مبارز فلسطيني، بروز انقلاب اسلامي و برانداختن يكي از مهم‌ترين حاميان اسرائيل، فلسطين را متوجه مباني فكري و اعتقادي انقلاب كرد و فلسطينيها به شيوه‌هاي جديد مبارزه انديشيدند. نمود بارز اين تفكر در انديشه سياسي فتحي شقاقي با طرح راه‌حل «امام خميني به منزله راه‌حل جايگزين و اسلامي» مطرح شد و به صورت سازمان جهاد اسلامي خود را نشان داد.
2ـ پشتيباني مستمر سياسي و معنوي امام از فلسطين، چه در دوران مبارزه و چه پس از تأسيس حكومت اسلامي، اعتماد نيرو‌هاي بازمانده فلسطيني را براي تمسك به انقلاب اسلامي و براي رهايي از بن‌بست جلب كرد. اين اعتماد در حالي بود كه در ميان اعراب، جبهه خيانت به آرمان فلسطين پديد آمده بود. هر چند برخي مخالفان، غير‌عربي بودن و شيعي بودن اين انديشه امام را مطرح كردند، سيره عملي و ديدگاههاي سياسي امام، پاسخگوي همه اين مخالفتها بود. با توجه به اعتراف منابع مختلف و همچنين رهبري جهاد اسلامي به اثر مستقيم انقلاب اسلامي در تولد جهاد اسلامي و نيز تأثير مبارزات جهاد اسلامي در شكل‌دهي و زمينه‌سازي قيام مردمي و اسلامي در فلسطين، تأثير امام و انديشه او در پيدايش انتفاضه به روشني نمايان مي‌شود.
3ـ زمان پيدايش حركت اسلامي و موفقيتهاي آن در سرزمينهاي اشغالي نيز كه بلافاصله پس از انقلاب اسلامي بود، به لحاظ تاريخي مؤيد اين امر مهم است.
4ـ اگرچه حماس منشأ اصلي قيام را در اين مي‌داند كه اخوان المسلمين، دين را در ميان فلسطينيها زنده نگه داشته‌اند، اما به هيچ‌وجه اهميت انقلاب اسلامي را در تغيير راهبرد مبارزاتي اخوان و پشتيباني معنوي از حركت اسلامي را نفي نمي‌كند. البته حماس به اندازه جهاد اسلامي، به پذيرش تأثير انقلاب اسلامي در انتفاضه فلسطين تمايل ندارد.